Achtergrond

De vergrijzing van de Europese bevolking leidt tot een significante toename van het aantal mensen met cognitieve achteruitgang en dementie. Hoewel dit een uitdaging is voor individuen, naasten en gezondheidszorgsystemen, is er steeds meer wetenschappelijk bewijs dat fysieke training kan bijdragen aan het behoud van cognitieve, fysieke en functionele vermogens, wat de levenskwaliteit ten goede komt. Het ProPEDeAMCI-project is een internationaal project, gericht op het bevorderen van innovatieve, empirisch onderbouwde, fysieke activiteiten en hoopt daarmee bij te dragen aan preventie en het verbeteren van het welzijn en de levenskwaliteit van mensen met MCI, de ziekte van Alzheimer en andere vormen van dementie.

ProPEDeAMCI staat voor Promoting Physical Exercises for people with Dementia and MCI. Het project loopt van december 2025-december 2028.

Doelen

ProPEDeAMCI beoogt:

• Het stimuleren van programma’s voor fysieke activiteit die zijn afgestemd op de specifieke behoeften van mensen met MCI en dementie.
• Het versterken van de vaardigheden en competenties van professionals werkzaam in de gezondheidszorg, fysieke training, sport en in de sociale sector.
• Het bevorderen van de uitwisseling van kennis en goede voorbeelden binnen Europa.
• Het ontwikkelen van innovatieve instrumenten en digitale hulpmiddelen ter ondersteuning van training en samenwerking tussen professionals.
• Het verspreiden van wetenschappelijk onderbouwde aanbevelingen voor het integreren van fysieke trainingsactiviteiten in zorg- en ondersteuningstrajecten.

Methode

Het onderzoek bestaat uit verschillende onderdelen:

1. wetenschappelijke literatuur wordt onderzocht met systematische reviews (periode 2016-2026; Randomized controlled trials) over fysieke activiteiten interventies en uitkomstmaten om effecten te meten (zowel fysiek als neuropsychologisch)
2. inventarisatie van nationale richtlijnen en beleidsdocumenten t.a.v. beweegactiviteiten voor mensen met MCI en dementie in de deelnemende landen
3. op basis hiervan komen tot aanbevelingen voor beweegprogramma’s en training van professionals
4. ontwikkeling en eerste evaluatie van een online training voor professionals in de gezondheidszorg, fysieke training, sport en welzijn, gericht op het verbeteren van hun competenties bij het uitvoeren van fysieke bewegingsinterventies voor mensen met MCI en dementie. Dit wordt uitgevoerd in acht deelnemende landen
5. het testen van innovatieve fysieke trainingsprogramma’s in de praktijk om de effectiviteit en impact ervan op de doelgroep te evalueren (in vier landen)
6. ontwikkelen van een digitaal platform over trainingsprogramma’s waar educatief materiaal wordt aangeboden en samenwerking tussen Europese professionals wordt gestimuleerd.

Het onderzoek richt zich tot nu toe op onderdelen 1 t/m 3 en 6. Onderdeel 4 en 5 zullen vanaf juli 2027 starten.

Betrokken landen en organisaties

Het onderzoek wordt geleid vanuit Alzheimer Hellas, Thessoliniki, Griekenland. Vanuit Griekenland doen daarnaast mee de Universiteit van Thessalië (UTH); Panhellenische Federatie voor de Ziekte van Alzheimer & Aanverwante Stoornissen (GAADRD); ACSM Exercise is Medicine-Greece. Andere deelnemende landen zijn: Portugal ( Escola Superior de Saúde do Politécnico do Porto); België (Europees Netwerk voor Actief Leven voor Mentale Gezondheid (ENALMH)); Spanje (Fundación INTRAS); Italië (Anziani e non solo (ANS)); Cyprus (Europese Universiteit Cyprus (EUC)); Slovenië (Zavod Vsesorte – Everykind Instituut (VSTE)); Tsjechië (Sportvereniging voor Mentale Gezondheid (SKpDZ)) en Nederland (Amsterdam Universitair Medisch Centrum (Amsterdam UMC; afdeling ouderengeneeskunde). Vanuit UNO Amsterdam neemt Franka Meiland (senior onderzoeker) deel.

Resultaten

Het project duurt tot 1 december 2028.

De projectwebsite is te raadplegen via deze website.

Nederlandstalige projectflyer en poster vindt u hier.

Het project is tevens onderdeel van het Amsterdam Prevention Network van Amsterdam UMC.

November 2027